Netwerk VVD Utrecht

Het Ardennen-offensief in 2018

Zeventig jaar geleden werd de Utrechte VVD opgericht, niet lang na het einde van de Tweede Wereldoorlog. De vrijheid waar de VVD voor staat moest in die oorlog duur betaald worden. Het blijft bijzonder dat Amerikaanse soldaten daarin zoveel bloed, zweet en tranen hebben geplengd.

Dat is maar al te zichtbaar in de Belgische Ardennen, de groene en onschuldig ogende vakantiebestemming. De heuvels daar waren in december 1944 getuige van de laatste oprisping van de Nazi-oorlogsmachine. In de Belgische bossen had Hitler z’n laatste Panzer-reserves verstopt, in een poging de geallieerde opmars naar Berlijn een hak te zetten. Geholpen door mistig weer en gebrekkige informatieverzameling van de geallieerden rukten de Duitse tanks in eerste instantie snel op richting Antwerpen. Amerikaanse soldaten werden onder de voet gelopen door de grote hoeveelheden tanks en artillerie. De winterkou maakte de strijd nog bitterder.

In de Ardennen is het plaatsje Bastogne een verplicht bezoek. Het beroemde verzet aldaar van omsingelde Amerikaanse soldaten tegen de Duitse overmacht is getransformeerd tot epische proporties dankzij de serie Band of Brothers (een vrij letterlijke verfilming van het gelijknamige boek van Stephen Ambrose). Het museum is de moeite waard, het Amerikaanse monument voor de gevallenen nogal pompeus. Maar ja, wie zijn wij Nederlanders om daar kritiek op te hebben?

Met de beelden van Band of Brothers op het netvlies krijgt het groene vakantiegebied een extra dimensie. Lieflijke beekjes, geurig dennenwoud en glooiende heuvels zijn perpect voor kajakken, wandelen en mountainbiken.  Maar dan ga je je afvragen hoe het was voor de Amerikaanse soldaten, ver van huis en van geliefden, die hier in een schuttersputje soms dagenlange barrages met granaten en mortieren moesten doorstaan. De militaire wijsheid “There are no atheists in foxholes” doet zich voelen.

Gelukkig pieterde het Ardennenoffensief uiteindelijk uit en vervolgde de Tweede Wereldoorlog de ingeslagen koers naar het onvermijdelijke verlies van de Nazi’s. Maar waarom moesten zoveel jonge mannen daar sneuvelen? Waarom moesten de overlevers de hel van de oorlog doorstaan? 

Voor ónze vrijheid. 

Natuurlijk hebben de soldaten aan het front dat anders beleefd. De psychologie van de oorlog wil dat uiteindelijk de kameraadschap met de mannen om je heen, de spreekwoordelijke ‘band of brothers’, de enige overblijvende vorm van zingeving is temidden van de dood en het verderf van de strijd. Dat maakt het des te specialer dat zovelen zijn gestorven in een strijd die voor Nederland en het grootste deel van Europa een ongekend lange periode van vrede en voorspoed inluidde.

Kortom, op vakantie in de Ardennen, waar pontificaal geparkeerde roestige Sherman-tanks net zo bij het dorpsbeeld horen als de kerk en de kroeg, ben ik de Amerikanen dankbaar voor hun offer van destijds. Ik hoop dat ook de komende zeventig jaar de VVD in vrede z’n idealen van vrijheid en democratie kan uitdragen.

Rinze Benedictus